60 jaar Europa

De schok van twee wereldoorlogen in minder dan 30 jaar, bracht intellectuelen en politici ertoe na te denken over nieuwe wegen om de oude geschillen achter zich te laten en de fundamenten te leggen van een meer geïntegreerd en solidair Europa.

De Franse minister van Buitenlandse Zaken, Robert Schuman, heeft in 1951 een plan klaar dat de krijtlijnen bevat voor een gezamenlijke economische en politieke ontwikkeling van de Europese landen, die garant staat voor meer welvaart en duurzame vrede op het Europese continent. Zes landen (Frankrijk, Duitsland, België, Luxemburg, Nederland en Italië) zetten de stap naar economische samenwerking op de grensoverschrijdende markten van kolen en staal. De eerste steen van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS) is gelegd en daarmee ook de eerste steen van de Europese integratie.

Onder impuls van Paul-Henri Spaak, de Belgische minister van Buitenlandse Zaken, gaan de zes stichtende landen een stap verder. In 1957 tekenen ze de Verdragen van Rome die de Europese Economische Gemeenschap (EEG) en Euratom hebben vormgegeven.

Op 25 maart 2017 viert de Europese Unie de 60e verjaardag van deze ondertekening.

Bij de oprichting van de Europese Economische Gemeenschap was het doel een gemeenschappelijke markt te creëren die ruimte bood voor het vrij verkeer van goederen, personen, diensten en kapitaal.

Sinds haar ontstaan heeft de Europese Unie haar werkterrein aanzienlijk uitgebreid. De interne markt heeft de Lidstaten meer economische welvaart gebracht, mede door de invoering van de euro als eenheidsmunt. De Unie voert een beleid voor economische en sociale cohesie om de kloof tussen de rijkste en de armste regio’s te dichten. Ze legt strenge regels op om het milieu in stand te houden en te verbeteren. Ze versterkt de samenwerking tussen de lidstaten om een gemeenschappelijke ruimte van vrijheid, veiligheid en justitie tot stand te brengen in het belang van de burgers. Ze krijgt internationale zichtbaarheid met haar buitenlands en veiligheidsbeleid en ze is de belangrijkste donor van ontwikkelingshulp.

De voorbije tien jaar is het aantal crisissen echter hand over hand toegenomen en zag de Unie zich voor grote financiële, politieke en institutionele uitdagingen geplaatst. De wereldwijde economische crisis van 2008 raakte haar diep. Ze moest het terrorisme aanpakken en een antwoord vinden op de acute migratiecrisis. De BREXIT stelt haar bestaansreden ter discussie. Door dit alles bevindt de Europese Unie zich in een nooit geziene crisis waarop met een gevoel van ontgoocheling en wantrouwen wordt gereageerd.

De uitkomst van het referendum over de BREXIT bracht de 27 Lidstaten samen op de Top van Bratislava en de Top van Valletta om de staat van de Europese Unie te bespreken en de lijnen uit te zetten voor een doorstart van het Europese project.

Ter gelegenheid van de 60e verjaardag van de Verdragen van Rome, zullen de staatshoofden en regeringsleiders van de Lidstaten op 25 maart in Rome een verklaring aannemen waarin zij opnieuw de gemeenschappelijke waarden bevestigen en de bereidheid tonen om het Europese proces voort te zetten en op korte en middellange termijn concrete antwoorden uit te werken om de  bezorgdheid van de burgers weg te nemen.

De verjaardag wordt een moment om de eenheid te bevestigen. Het zal tevens een gelegenheid zijn om een gemeenschappelijke visie voor de komende jaren onder woorden te brengen.

 

De uitdagingen voor het Europa van morgen

 
60 jaar geleden…