Noord-Amerika
1. Noord-Amerika/Canada: bevoegdheden van de directie Bilaterale Zaken
De directie is bevoegd voor de bilaterale betrekkingen die België onderhoudt met de Verenigde Staten van Amerika en Canada. Daarnaast is ze ook verantwoordelijk voor de bilaterale betrekkingen met de EU-lidstaten van voor de uitbreiding van 2004, met de andere West-Europese landen die geen lid zijn van de Europese Unie (Noorwegen, Ijsland en Zwitserland) en met de kleinere Europese staten (Heilige Stoel, Andorra, San Marino en Monaco).
Onder haar bevoegdheid ressorteren dus de geaccrediteerde bilaterale ambassades en de consulaten-generaal dan wel de beroepsconsulaten van België (New York, Atlanta, Los Angeles, Montréal en Toronto) in de Verenigde Staten en Canada.
De directie heeft hoofdzakelijk de taak de politieke en economische situatie permanent op te volgen aan de hand van de verslagen die de ambassades en consulaten-generaal doorsturen. Op basis daarvan bereidt ze de dossiers voor van de zendingen van de Minister van Buitenlandse Zaken, de regeringsleden en hoge ambtenaren, en dit in samenwerking met de directies die voor de behandelde thema’s bevoegd zijn.
Aangezien de directie zich toelegt op het beheer van alle zaken die de betrekkingen van België met deze landen aanbelangen (de zogeheten "bilaterale" zaken) kruist haar werkgebiedvaak dat van andere directies die werken rond andere regionale politieke dossiers en themdossiers. Dit is onder meer het geval bij de regionale politieke vraagstukken zoals Afghanistan/Pakistan, Iran, het vredesproces in het Midden-Oosten, de Balkan, de betrekkingen met Oost-Europa, met de Afrikaanse landen van de Grote Meren of met Latijns-Amerika dan wel bij de vraagstukken op het stuk van defensie, economie en handel of in verband met de opwarming van het klimaat en het energievraagstuk (dit is slechts een summiere opsomming).
Onder bilaterale zaken vallen zeer uiteenlopende dossiers. Het kan gaan om de kandidaatstelling van België voor grote internationale organisaties en functies (Verenigde Naties, Raad van Europa, OESO, IAEA, Mensenrechtenraad, NAVO,…), om dossiers betreffende de commerciële en economische belangen van België in een van de landen waarvoor de directie bevoegd is (meer bepaald Belgische investeringen in het buitenland of buitenlandse investeringen in België). Soms betreft het ad-hocdossiers met een politieke, culturele, wetenschappelijke inslag of op het stuk van defensie, die soms maar zijdelings verband houden met het land in kwestie. Ten slotte kan het gaan om dossiers die verband houden met het fiscale beleid van België, zoals dossiers over de belasting op spaargeld dan wel om de deelname aan bilaterale conferenties. De directie bilaterale zaken onderhoudt ook contacten teneinde sporadische problemen te kunnen aanpakken of algemene internationale problemen te bespreken.
De bilaterale ambassades van de betrokken landen in België doen ook een beroep op de dienst en vragen zijn medewerking voor verschillende evenementen die zij op het getouw zetten. De dienst zorgt voor de protocollaire vertegenwoordiging van onze administraties op de recepties die er worden gegeven, hij ontvangt ambtenaren uit deze landen en licht hen en de ambassades van deze landen in over de standpunten die België inneemt in alle domeinen die verband houden met het buitenlands beleid van België en hij bereidt de vergaderingen van de hoge ambtenaren voor.
De federale overheden van België onderhouden de politieke betrekkingen van België met Noord-Amerika, maar de bevordering van de buitenlandse handel is een bevoegdheid van de gewesten, terwijl de culturele betrekkingen en alles wat verband houdt met onderwijs een taak van de gemeenschappen is. Voor de bevordering van de Belgische investeringen in het buitenland zorgen de ambassades en consulaten-generaal van België in samenwerking met de gewesten, voor zover zij in het land in kwestie vertegenwoordigd zijn.
2. De thema’s
Bij de bilaterale betrekkingen met de landen waarvoor de dienst bevoegd is, staan onze Europese belangen op het voorplan, behalve dan wat de Verenigde Staten van Amerika en Canada betreft.
In verband met de Verenigde Staten van Amerika en Canada
België volgt de trans-Atlantische dialoog van nabij en draagt ertoe bij. Deze dialoog vindt op geregelde basis plaats tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten dan wel Canada (er zijn formele en informele topontmoetingen van de staatsleiders en er is een permanente dialoog over de politieke dossiers en de dossiers over handel en economie, justitie en binnenlandse aangelegenheden). Deze dialoog is van het allergrootste belang voor alle partners omdat de groepen van landen die er bijeenkomen gemeenschappelijke culturele en geschiedkundige basiswaarden en -belangen hebben. Het is de bedoeling de standpunten op elkaar af te stemmen en te stroomlijnen teneinde op een significante manier invloed uit te oefenen op de gang van zaken in alle belangrijke multilaterale dossiers. Het kan hierbij gaan om vraagstukken van het regionale beleid zoals het vredesproces in het Midden-Oosten, de betrekkingen van het Westen met Iran, een coherente aanpak in Afghanistan en Pakistan of om de betrekkingen met de twee nieuwe economische tijgers van de 21e eeuw, China en India. In alle dossiers komen actuele thema’s aan bod (klimaat, energiezekerheid, mensenrechten, ontwapening, nabuurschapsbeleid, enz…).
Ten slotte heeft België een lange samenwerkingstraditie met het gebied van de Grote Meren in Afrika. In dit deel van het continent heeft het een deskundigheid verworven die gewaardeerd wordt. Het is dan ook zaak te vermelden dat België een zekere invloed kan uitoefenen op het Noord-Amerikaanse beleid in dit deel van het continent.
