Vrijheid, veiligheid en recht

 
Kort samengevat

Een van de doelstellingen van de Europese Unie is de burgers een ruimte van vrijheid, veiligheid en recht (VVR) verschaffen zonder binnengrenzen, waarin het vrij verkeer van personen gewaarborgd is, in combinatie met passende maatregelen met betrekking tot de controles aan de buitengrenzen, asiel, immigratie en de voorkoming en bestrijding van criminaliteit.

De samenwerking op dit gebied is vrij nieuw. Pas sinds het Verdrag van Lissabon maakt de VVR integraal deel uit van het communautair acquis. Er werden verschillende belangrijke nieuwe elementen ingevoerd: een meer democratische besluitvormingsprocedure die zorgt voor meer verantwoordingsplicht, legitimiteit, meer bevoegdheden voor het Hof van Justitie van de EU en een nieuwe rol voor de nationale parlementen. De grondrechten worden ondersteund door een bindend geworden Handvest van de grondrechten.


Concreet

In maart 2020 werden nieuwe strategische richtsnoeren goedgekeurd op basis van de Strategische Agenda voor de Europese Unie 2019-2024 waaraan de Europese Raad in juni 2019 zijn goedkeuring gaf.

De belangrijkste actieterreinen zijn:

  • de bescherming van de waarden van de Unie en de rechtsstaat waarborgen;
  • het wederzijds vertrouwen versterken door een betere toepassing van het Unierecht en de stimulering van nieuwe werkmethodes;
  • de Schengenruimte versterken;
  • het migratie-, asiel- en grenzenbeleid op een doeltreffende manier hervormen;
  • de gemeenschappelijke EU-buitengrenzen efficiënt beheren;
  • de ontwikkeling van een echte ruimte van vrijheid, veiligheid en recht versterken;
  • de justitiële samenwerking versterken met inachtneming van de verschillende rechtsstelsels;
  • nieuwe technologieën en artificiële intelligentie leren beheersen.

Vanwege de gevolgen van de coronacrisis kan het werkprogramma nog worden aangepast.


Doelstellingen voor België

België ijvert voor een echte gemeenschappelijke Europese rechtsruimte die gebaseerd is op vertrouwen, mobiliteit en groei. Daarom moet verder werk worden gemaakt van het beginsel van wederzijdse erkenning. Zo werd vooruitgang geboekt op het gebied van grensoverschrijdende tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke- en handelszaken, alsook inzake het Europees onderzoeksbevel en het Europees aanhoudingsbevel. Deze inspanningen worden de komende jaren voortgezet. Zo is het de bedoeling de toegang tot de rechter te vereenvoudigen, het gebruik van technologische innovaties (e-justice) te bevorderen, inspanningen te leveren om de rechten van zowel verdachten als slachtoffers in strafprocedures te verstevigen, de wederzijdse erkenning van beslissingen en vonnissen verder te verbeteren, de informatie-uitwisseling tussen lidstaten nog te versterken, en intensiever gebruik te maken van relevante EU-agentschappen zoals Eurojust.

België zet zich in voor de versterking van de instrumenten voor de bescherming van de rechtsstaat en ondersteunt de Commissie bij haar inspanningen om een mechanisme te onwikkelen voor het bewaken van de rechtsstaat in de lidstaten.

België wil een beschermend en veilig Europa. Hoewel veiligheid vaak nog een nationale bevoegdheid is, vereist de aanpak van terrorisme een globale benadering op EU-niveau, waarbij interne en externe aspecten elkaar moeten versterken. Een nauwere internationale politionele en justitiële samenwerking is noodzakelijk bij de aanpak van de globalisering van de criminaliteit.

Op het gebied van asiel en migratie is het noodzakelijk dat de Unie hervormingen doorvoert teneinde een meer doeltreffend en meer solidair beleid te kunnen voeren.

Op dit beleidsdomein streeft België naar een evenwicht tussen de verantwoordelijkheden van en de solidariteit onder de lidstaten om een respons te kunnen bieden op illegale migratie, het efficiënte  beheer van de buitengrenzen van de Unie te bevorderen en de voordelen te benutten van legale migratie. Er is dan ook nood aan een optimale afstemming  van het migratiebeleid en het externe beleid en het ontwikkelingsbeleid van de Unie. België is steeds voorstander geweest van een sterk gemeenschappelijk Europees asielsysteem dat de internationale verplichtingen en het beginsel van non-refoulement in acht neemt.


Nuttige links

 

Wij werken momenteel aan de vernieuwing van onze website. Om een beter idee te krijgen van wie onze website raadpleegt en naar welke informatie hij of zij op zoek is, willen wij u vragen deze korte vragenlijst in te vullen. Dit zal maar enkele minuten van uw tijd vragen. Alvast bedankt voor uw medewerking.

 

De vragenlijst vindt u hier: https://qlite.az1.qualtrics.com/jfe/form/SV_4VdkGChG6BNcVXD

Indien nodig kunt u rechtsboven de taal van de vragenlijst aanpassen.