Grondstoffen

 

De markt voor landbouwbasisproducten was vaak onderhevig aan belangrijke prijsschommelingen. Aangezien tal van ontwikkelingslanden voor hun inkomen sterk afhankelijk zijn van de export van grondstoffen, hadden de prijsschommelingen geregeld nadelige gevolgen voor hun ontwikkeling. De productie van basisproducten en halffabrikaten is bepalend voor het inkomen en de levensomstandigheden van miljoenen mensen die evenwel niet in staat zijn op dit niveau een beslissende invloed uit te oefenen.

In het kader van de Conferentie der Verenigde Naties voor Handel en Ontwikkeling (UNCTAD) werden in de jaren 1970 een aantal overeenkomsten besloten voor de oprichting van productorganisaties  die tot doel hadden de prijzen te stabiliseren via mechanismen van exportquota en buffervoorraden. De werking van deze quotamechanismen stond hoe langer hoe meer ter discussie en ze werden dan ook geleidelijk opgeheven.

De overeenkomsten en organisaties bestaan evenwel nog steeds, maar ze werden mettertijd omgevormd tot fora waar de producerende en verbruikende landen samenkomen om informatie uit te wisselen over de internationale productenmarkt en om verschillende specifieke thema’s te bespreken (onder andere duurzaam beheer van natuurlijke hulpbronnen, het streven naar betere werkomstandigheden of het probleem van ontbossing).

Internationale grondstoffenorganisaties (IGO) :

  • de internationale koffieorganisatie (ICO), Londen 
  • de internationale cacao-organisatie (ICCO), Londen 
  • de internationale organisatie voor tropisch hout (ITTO), Yokohama (Japan) 
  • de internationale organisatie voor granen (IGC), Londen 
  • de internationale organisatie voor suiker (ISO), Londen 
  • de internationale organisatie voor wijnbouw en wijnbereiding (OIV), Parijs 
  • de internationale studiegroep voor rubber (IRSG), Singapore 
  • de internationale raad voor olijfolie (IOC), Madrid 
  • het internationaal raadgevend comité voor katoen (ICAC), Washington 
  • de internationale studiegroep voor koper (ICSG), Lissabon 
  • de internationale studiegroep voor lood en zink (ILZSG), Lissabon 
  • de internationale studiegroep voor nikkel (INSG), Lissabon 
  • het internationaal netwerk voor bamboe en rotan (INBAR), Peking

België is lid van deze organisaties, hetzij rechtstreeks, hetzij via de Europese Unie (groep grondstoffen - PROBA), met uitzondering van de groep voor nikkel en het INBAR.

Sinds het Klimaatakkoord van Parijs (2015) is duurzaam grondstoffenbeheer verankerd in de visie van alle grondstoffenorganisaties. De aandacht voor dit thema ging ook gepaard met een verhoogde waakzaamheid voor daarmee samenhangende thema's zoals de strijd tegen kinderarbeid, de strijd tegen ontbossing of het streven naar meer transparantie in de grondstoffensector, met name via een traceerbaarheidssysteem (EITI-initiatief en beginselen van het stelsel van zorgvuldigheidseisen van de OESO). Beter beheer, een grotere transparantie en de bestrijding van illegale ontginning zijn immers nauw verweven met de preventie van conflicten.