Reizen naar Brazilië: Reisadvies

Bijzondere gezondheidsrisico's en vaccinaties (Wanda)

U vindt steeds up-to-date informatie over de belangrijkste gezondheidsrisico’s in Brazilië, alsook over de aanbevolen vaccinaties, op de landenpagina 'Brazilië' van de website Wanda. 

Deze website en informatie worden ter beschikking gesteld door het Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen.

Kosten/infrastructuur medische verzorging

Een goede medische verzekering, met repatriëring, is sterk aangewezen voor Belgen die naar Brazilië reizen. Kwalitatieve medische zorgen zijn vaak heel duur.

 
Veiligheid water en voedsel

Water: geen kraantjeswater drinken. Drink liever water uit gesloten flessen.

Voedsel: aan reizigers wordt aangeraden lang genoeg vóór hun vertrek de volgende websites te raadplegen:

• De Wereldorganisatie van Diergezondheid (epidemieën die de dieren treffen)
• De Federale Overheidsdienst (FOD) Volksgezondheid
• Het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (FAVV)

Specifieke gezondheidsrisico's

Gele koorts, dengue en chikungunya zijn endemische ziekten die regelmatig plaatselijke en seizoensgebonden uitbraken kennen in verschillende gebieden van Brazilië, vooral tijdens het regenseizoen (variabele periode afhankelijk van de regio, tussen oktober en juni).

Een aanzienlijke toename van het aantal en de geografische omvang van gevallen van gele koorts is de afgelopen jaren waargenomen in verschillende gebieden van Brazilië, inclusief in staten waar het transmissierisico als niet-bestaand werd beschouwd (een verschuiving van het virus naar het zuiden/zuidoosten werd onder meer opgemerkt). Braziliaanse gezondheidsautoriteiten raden voortaan vaccinatie in het hele land aan.

Aan reizigers wordt aangeraden zich minstens tien dagen voor hun vertrek te laten vaccineren en, om de risicozones te kennen, de laatste aanbevelingen te raadplegen. Die zijn beschikbaar op de websites van het Instituut voor Tropische Geneeskunde en de Wereldgezondheidsorganisatie (in het Engels).

In verschillende delen van Brazilië is de aanzienlijke toename van het aantal gevallen van dengue, die vaak leiden tot overlijdens, zorgwekkend. De federale overheid startte begin 2024 een grootschalige vaccinatiecampagne om de bevolking beter te beschermen. Het is daarom ook voor reizigers belangrijk om zichzelf te beschermen tegen muggen, een geschikte muggenspray te gebruiken, onder een muskietennet te slapen, lange kleding te dragen en onmiddellijk medische hulp te zoeken wanneer symptomen van dengue zich manifesteren.

Apenpokken

Wereldwijd woedt in verschillende landen een apenpokkenuitbraak, die de WHO op 24 juli 2022 uitriep tot een internationale medische noodsituatie. Ook in Brazilië zijn er meerdere besmettingen met het apenpokkenvirus.

De symptomen van de ziekte zijn algemeen onwelzijn, koorts, spierpijn, hoofdpijn en huidletsels. Indien u in contact bent geweest met een besmet persoon of symptomen ontwikkelt, contacteert u telefonisch een arts en volgt u de aanbevelingen van de lokale gezondheidsautoriteiten. Preventieve maatregelen zijn van groot belang.

Meer informatie over apenpokken vindt u bij Wanda en de WHO, of op de website van het Braziliaanse Ministerie van Gezondheidszorg.

Malaria

Malaria is endemisch in het Amazonegebied. Het is ten stelligste aan te raden onder een muggennet te slapen, een muggenwerend product met DEET te gebruiken en een profylactisch middel in te nemen voor korte verblijven. In functie van uw algemene gezondheidstoestand, zal uw arts u de meest aangewezen behandeling voorschrijven.

Dengue-koorts en chikungunya

Dengue en chikungunya zijn endemische ziekten die regelmatig lokale epidemieën in verschillende gebieden van Brazilië kennen, vooral tijdens het regenseizoen (variabele periode afhankelijk van de regio, tussen oktober en juni). In de afgelopen maanden is een aanzienlijke toename van het aantal gevallen van dengue gemeld, onder meer in stedelijke gebieden.

Dengue en chikungunya zijn virale infecties die worden overgedragen door muggen die vooral tijdens de dag en de vroege avond bijten. De klassieke symptomen van dengue zijn koorts, hoofdpijn, artralgie en spierpijn. Die van chikungunya zijn hoge koorts en griepachtige symptomen, vaak geassocieerd met ernstige artralgie van de ledematen. De behandeling is symptomatisch. Er is momenteel geen preventieve behandeling of vaccin.

Dit zijn gevaarlijke en soms dodelijke ziekten. Het is belangrijk om onmiddellijk medische hulp in te roepen als de symptomen zich voordoen en u tegen muggen te beschermen, een geschikt muggenspray te gebruiken, onder een muskietennet te slapen en lange kleding te dragen.

Reizigersdiarree

Maatregelen ter preventie van reizigersdiarree zoals handen wassen en geen leidingwater drinken, zijn essentieel. Ter behandeling van de diarree is het voorkomen of behandelen van dehydratie primordiaal. Ter preventie van dehydratie kan gebruik worden gemaakt van speciale zoutoplossingen, bij de apotheek in België en ook in Brazilië verkrijgbaar. Contacteer een dokter in geval van aanhoudende diarree en uitdrogingsverschijnselen.

Gele koorts

Gele koorts is een endemische infectieziekte die regelmatig lokale epidemieën kent in variabele gebieden van Brazilië, vooral tijdens het regenseizoen (variabele periode afhankelijk van de regio, tussen oktober en juni). Een aanzienlijke toename van het aantal en de geografische omvang van gevallen van gele koorts is de afgelopen jaren waargenomen in verschillende gebieden van Brazilië, inclusief in landen waar het transmissierisico als niet-bestaand werd beschouwd (een verschuiving van het virus naar het zuiden/ zuidoosten van het land is opgemerkt). Braziliaanse gezondheidsautoriteiten bevelen vaccinatie nu in het hele land aan. Diegenen die in alle regio's (inclusief stedelijke gebieden) naar Brazilië willen reizen, worden geadviseerd om ten minste 10 dagen voor vertrek te worden gevaccineerd en om de actuele aanbevelingen te raadplegen die beschikbaar zijn op de websites van de Instituut voor Tropische Geneeskunde en de Wereldgezondheidsorganisatie.

De WHO besliste in juni 2016 dat het bewijs van vaccinatie tegen gele koorts administratief levenslang geldig is. Echter, het is niet zeker of iedereen effectief levenslang beschermd is na een eenmalige vaccinatie. Daarom is de drempel om een bijkomende eenmalige booster te geven zeer laag.

Het is aangeraden dat personen die naar Brazilië wensen te reizen, ongeacht de regio, zich laten inenten tegen gele koorts. Inenting tegen gele koorts is trouwens verplicht voor reizigers afkomstig onder meer uit Bolivia, Colombia, Ecuador, Frans-Guyana, Peru en Venezuela. Bij het binnenkomen op het Braziliaanse grondgebied wordt hen het origineel van het inentingscertificaat gevraagd. 

Gelieve de website Wanda van het Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen te raadplegen.

AIDS, hepatitis A en B, cholera, H1N1 griep en mazelen: C

Meningitis, HIV-AIDS, hepatitis A en B, cholera en enkele besmettelijke huidziektes staan onder de aanwezige ziekten in Brazilië.

Braziliaanse gezondheidsautoriteiten beoordelen dat de verspreiding van influenza door het H1N1-virus verdubbelde aandacht verdient. Aanbevolen wordt dat de meest kwetsbare categorieën (volwassenen ouder dan 65 jaar en kinderen jonger dan 5 jaar, zwangere vrouwen, mensen met chronische ziekten en individuen met immunosuppressie) vóór hun reis een arts raadplegen. In het algemeen is het raadzaam om standaard hygiënemaatregelen te volgen om de risico's van overdracht te beperken.

Een sterke uitbraak van mazelen, een uiterst besmettelijke ziekte, is waargenomen in Brazilië. Controleer uw vaccinatiestatus.

Schistosomiasis of bilharziose

Er bestaan risico's schistosomiasis of bilharziose op te lopen na contact met zoet water. Zwemmen in vijvers en meren is af te raden.

​Zika

Het Braziliaanse grondgebied als geheel is door de WHO geclassificeerd als een zone van risico van overdracht van het zikavirus. Het virus wordt overgedragen door muggen die vooral overdag steken. Het virus veroorzaakt symptomen als koorts, hoofdpijn, huiduitslag, spier- en gewrichtspijn, moeheid en rode ogen. Reizigers wordt in het algemeen aangeraden om zich te beschermen tegen muggenbeten door het gebruik van een muggenmelk die DEET bevat, door te slapen onder een muskietennet en kleren met lange mouwen en broekspijpen te dragen.

Het virus is ook verantwoordelijk voor gevallen van microcefalie bij zuigelingen. Zwangere vrouwen wordt dan ook gevraagd hun reis uit te stellen. Indien dit niet mogelijk is, dienen ze contact op te nemen met hun geneesheer en de nodige voorzorgsmaatregelen tegen muggenbeten te treffen.

Als voorzorgsmaatregel wordt reizigers die terugkomen van een getroffen zone aangeraden om elk onbeschermd seksueel contact te vermijden gedurende minstens twee maanden (drie voor mannelijke reizigers) na terugkeer. In geval van symptomen gelijkaardig aan de reeds vermelde symptomen van het zikavirus, raden wij reizigers aan contact op te nemen met hun geneesheer.

Meer informatie is beschikbaar op de sites van de FOD Volksgezondheid, de Wereldgezondheidsorganisatie en Wanda.

 
Varia

In heel Brazilië neemt u best de volgende voorzorgsmaatregelen:

• Vermijd contact met wilde dieren en in het bijzonder knaagdieren (gevaar voor infectie van het Hantavirus en hondsdolheid, die beide dodelijk kunnen zijn).
• Bescherm u tegen de zon en gebruik een aangepaste zonnecrème, zelfs bij bewolkt weer.